मूल्यमापन

आज मला, माझ्या पहिली ते सातवीपर्यंत शिकवणाऱ्या मॅडमचा फोन आला होता. त्या त्यांच्या (त्यावेळच्या) विद्यार्थ्यांची माहिती गोळा करत होत्या. जसे की, त्यांचं पूर्ण नाव, ते सध्या काय करतात, आणि कुठे, कोणत्या पदावर कार्यरत आहेत.

​मी त्यांना माझी सर्व सद्यस्थिती सांगितली आणि ती ऐकून त्यांना खूपच आनंद झाला. माझ्याबद्दलचा अभिमान आणि कौतुक त्यांच्या बोलण्यातून स्पष्टपणे झळकत होते. एका म.न.पा.च्या शाळेत शिकलेला आपला विद्यार्थी, आज अमेरिकेत एका प्रतिष्ठित बँकेत चांगल्या हुद्द्यावर आहे, याचा त्यांना झालेला आनंद अवर्णनीय होता.

​त्यांचं ते बोलणं ऐकून माझाही उर भरून आला. मलाही स्वतःबद्दल अभिमान वाटला आणि आपली आजवरची वाटचाल पाहून एक वेगळेच समाधान लाभले.
​पण मग मी विचार करू लागलो, की हा आनंद, हा अभिमान आजच का उफाळून आला? अचानक असं काय घडलं? कालपर्यंत तर 'आपल्याला अजून खूप काही साध्य करायचंय', 'खूप काही सिद्ध करायचंय', 'आपण इतरांच्या तुलनेत किती मागे आहोत', 'आपल्याला अमुक जमत नाही, तमुक येत नाही'... असाच सूर लावत आपण स्वतःचा किती त्रागा करून घेत होतो.
​मी आजवर काय कमावलं आहे? माझा प्रवास कुठून कुठपर्यंत झाला आहे? या गोष्टीचा कधी गांभीर्याने विचारच केला नाही.

​आज एका सत्याची प्रचिती आली; की तुमच्या प्रगतीचं, तुमच्या वाटचालीचं खरं मूल्यमापन फक्त तेच लोक करू शकतात ज्यांनी तुमचा आरंभ पाहिला आहे: तुमचे लहानपणीचे सवंगडी, तुमचे शिक्षक, आई-वडील, आप्तेष्ट... आणि या सगळ्यांपेक्षा महत्त्वाचं म्हणजे, तुम्ही स्वतः!

​खरंच, आपली स्पर्धा इतरांशी नसून, ती फक्त स्वतःशीच असली पाहिजे. तुमच्यापेक्षा अधिक जवळून तुम्हाला दुसरं कोणी ओळखतं का? आपण आपल्या लहान-सहान यशाचं, आपल्या कर्तृत्वाचं मनसोक्त कौतुक केलं पाहिजे.
​आपली प्रगती ही 'दुसऱ्यांपेक्षा मोठे' होण्यात नसून, 'कालच्यापेक्षा आज' अधिक प्रगत होण्यात आहे. कालच्या 'मी' पेक्षा आजचा 'मी' अधिक प्रगल्भ (mature/evolved) आणि अधिक सक्षम (capable) असणं, हेच खरं मोठेपण आहे.